ماموگرافی چیست؟
ماموگرافی نوعی تصویربرداری با اشعه ایکس است که برای بررسی بافت پستان استفاده میشود.
مهمترین کاربردهای آن عبارتاند از:
– غربالگری سرطان پستان
– تشخیص زودهنگام سرطان پستان
– بررسی توده یا تغییرات پستان
– ارزیابی میکروکلسیفیکاسیونها
– پیگیری بیماران پس از درمان
ماموگرافی میتواند برخی از تغییرات و سرطانهای پستان را در مراحل اولیه و حتی پیش از بروز علائم شناسایی کند؛ به همین دلیل، نقش مهمی در غربالگری و تشخیص زودهنگام بیماریهای پستان دارد.
سونوگرافی پستان چیست؟
سونوگرافی پستان با استفاده از امواج صوتی انجام میشود و از اشعه استفاده نمیکند.
این روش معمولاً برای موارد زیر کاربرد دارد:
– بررسی تودههای لمسشده
– افتراق کیست از توده جامد
– بررسی پستانهای متراکم
– ارزیابی یافتههای ماموگرافی
– هدایت نمونهبرداری (FNA یا Core Needle Biopsy) در صورت نیاز
تفاوتهای اصلی سونوگرافی و ماموگرافی
در ماموگرافی از اشعه ایکس استفاده میشود و در سونوگرافی از امواج صوتی.
ماموگرافی بهترین روش غربالگری سرطان پستان است و سونوگرافی بهترین روش تکمیلی برای بررسی ضایعات.
تشخیص میکروکلسیفیکاسیونها با ماموگرافی صورت میپذیرد. سونوگرافی برای افتراق کیست از تودههای جامد کمککننده است.
ماموگرافی معمولاً از ۴۰ سالگی برای غربالگری توصیه میشود. سونوگرافی در سنین پایینتر و در بسیاری از موارد بهعنوان بررسی تکمیلی استفاده میشود.
برای آشنایی با نحوه گزارش و دستهبندی یافتههای تصویربرداری پستان، میتوانید مقاله BI-RADS چیست؟ را نیز مطالعه کنید.
آیا سونوگرافی میتواند جایگزین ماموگرافی شود؟
خیر.
این یکی از رایجترین باورهای نادرست است.
در بسیاری از موارد، حتی اگر سونوگرافی طبیعی باشد، ممکن است همچنان انجام ماموگرافی ضروری باشد.
همچنین برخی ضایعات که در ماموگرافی دیده میشوند، ممکن است در سونوگرافی قابل مشاهده نباشند.
در چه شرایطی ممکن است هر دو بررسی انجام شوند؟
در بسیاری از بیماران، پزشک انجام هر دو روش را توصیه میکند؛ به عنوان مثال:
– وجود توده پستان
– مشاهده یافته غیرطبیعی در ماموگرافی
– پستان متراکم
– سابقه سرطان پستان
– نیاز به بررسی کاملتر
در این شرایط، سونوگرافی و ماموگرافی اطلاعات یکدیگر را تکمیل میکنند.
اگر سن من کمتر از ۴۰ سال باشد، آیا ماموگرافی لازم است؟
در بسیاری از خانمهای جوان، به دلیل تراکم بیشتر بافت پستان، سونوگرافی اولین روش تصویربرداری است.
با این حال، در صورت وجود علائم، سابقه خانوادگی یا بنا به تشخیص پزشک، ممکن است ماموگرافی نیز درخواست شود.
بنابراین سن به تنهایی تعیینکننده نوع بررسی نیست.
برای آشنایی بیشتر با زمان مناسب انجام ماموگرافی، میتوانید راهنمای ماموگرافی از چه سنی لازم است؟ را مطالعه کنید.
آیا سونوگرافی یا ماموگرافی درد دارند؟
سونوگرافی معمولاً بدون درد انجام میشود.
در ماموگرافی ممکن است هنگام فشرده شدن پستان، احساس ناراحتی خفیف و موقتی ایجاد شود که معمولاً طی چند ثانیه برطرف میشود.
آیا سونوگرافی از اشعه استفاده میکند؟
خیر.
سونوگرافی با استفاده از امواج صوتی انجام میشود و هیچ اشعهای ندارد.
در مقابل، ماموگرافی از مقدار بسیار کمی اشعه ایکس استفاده میکند که در محدوده استانداردهای ایمنی پزشکی است.
آیا اگر ماموگرافی طبیعی باشد، دیگر نیازی به سونوگرافی نیست؟
همیشه خیر.
در برخی شرایط مانند پستانهای متراکم یا وجود علائم بالینی، پزشک ممکن است با وجود طبیعی بودن ماموگرافی، انجام سونوگرافی را نیز توصیه کند.
جمعبندی
سونوگرافی و ماموگرافی دو روش متفاوت با کاربردهای متفاوت هستند و در بسیاری از موارد، مکمل یکدیگر محسوب میشوند.
انتخاب بهترین روش تصویربرداری بر اساس سن بیمار، علت مراجعه، معاینه بالینی و نظر پزشک انجام میشود.
بنابراین اگر پزشک انجام هر دو بررسی را توصیه کرده است، به این معنا نیست که یکی از آنها کافی نبوده، بلکه هر کدام اطلاعات ارزشمند و متفاوتی در اختیار پزشک قرار میدهند.
خدمات مرتبط
برای کسب اطلاعات بیشتر درباره این خدمات میتوانید صفحات زیر را نیز مطالعه کنید:
در مرکز تصویربرداری دکتر مهرنوش حدادی و دکتر دامون غضنفری، ماموگرافی دیجیتال و سونوگرافی پستان با استفاده از تجهیزات بهروز و با تفسیر توسط متخصص رادیولوژی انجام میشود. در صورت نیاز، امکان انجام سونوگرافی پستان در همان مراجعه پس از ماموگرافی نیز وجود دارد
سؤالات رایج بیماران
آیا سونوگرافی پستان جایگزین ماموگرافی میشود؟
خیر. سونوگرافی و ماموگرافی کاربردهای متفاوتی دارند و در بسیاری از موارد مکمل یکدیگر هستند. انتخاب روش مناسب به سن، علائم، تراکم بافت پستان، سابقه فردی و نظر پزشک بستگی دارد.
آیا برای پستانهای متراکم، سونوگرافی لازم است؟
در پستانهای متراکم، سونوگرافی میتواند در کنار ماموگرافی به ارزیابی بهتر برخی ضایعات کمک کند؛ با این حال، انجام آن برای همه افراد بهصورت یکسان ضروری نیست و باید بر اساس شرایط فرد و نظر پزشک تصمیمگیری شود.
آیا وجود توده پستانی به معنی نیاز به انجام همزمان سونوگرافی و ماموگرافی است؟
لزوماً نه. انتخاب روش تصویربرداری به سن، علائم، معاینه، ویژگیهای توده و سابقه پزشکی فرد بستگی دارد و ممکن است پزشک یک روش یا هر دو روش را درخواست کند.
آیا ماموگرافی و سونوگرافی پستان مکمل یکدیگر هستند؟
بله. هر یک از این دو روش اطلاعات متفاوتی درباره بافت پستان ارائه میدهد و در برخی شرایط، استفاده از هر دو روش میتواند ارزیابی کاملتری ایجاد کند.
بدون دیدگاه